Үзе тыйнак, эше утлы: Ромодан авылындагы 77 яшьлек волонтер турында хикәя

Ромодан авылында үзенең тыйнаклыгы белән аерылып торган кеше яши — ләкин нәкъ менә шундый кешеләр үзләренең кече ватаннары өчен чын терәккә әверелә.  

Быел Алевтина Васильевна Галиевага 77 яшь тула. Дистә еллар хезмәт, катлаулы язмыш, зур гаилә һәм, иң мөһиме, — кирәкле булуның сүнмәс ихтыяҗы.

Бүген, дистә еллар элек кебек үк, аның көне минутлап диярлек язылган. Йорт, хуҗалык, яшелчә бакчасы, якыннарың турында кайгырту. Һәм һичшиксез-волонтерлык эше өчен вакыт. Алевтина Васильевна даими рәвештә авыл мәдәният йортына килә, анда махсус хәрби операциядә катнашучылар өчен яшеренү челтәрләре үрергә ярдәм итә.

Бу бигрәк тә хәзер, яз көне сизелә. Авыл халкы өчен бу иң киеренке вакытларның берсе: Пасхага әзерлек, өмәләр, җирдә беренче эшләр. Күпләрнең өстәмә иҗтимагый эшчәнлеккә вакыты җитми. Ләкин Алевтина Васильевна чакырган җиргә ярдәмгә килүен дәвам итүчеләр арасында кала.

Җирле хакимияттә билгеләп үтүләренчә, нәкъ менә шундый кешеләр үрнәк күрсәтә:

- хәзер бөтен кешенең эше артты-өйдә дә, бакчаларда да. Ләкин Алевтина Васильевна барыбер килә. Бу эчке җаваплылык, ул һава торышына да, мәшгульлеккә дә бәйле түгел.

Алевтина Василь-евнаның тормышы инде ярты гасырдан артык Ромодан белән тыгыз бәйләнгән. Монда ул яшь белгеч булып килгән — Смоленск өлкәсендә институт тәмамлаганнан соң юллама буенча. Тумышы белән ул Губино авылыннан, бүген ул юк — вакытлар узу белән кешеләр таралышканнар, һәм ул картадан юкка чык-кан.

Ромоданда аны яңа тормыш көтә: эш, гаилә, йорт. Монда ул математика укытучысы булып эшкә урнаша һәм озак еллар буена профессиясенә тугры кала.

Ул вакытта мәктәп зур була: балалар берничә торак пункттан килә, дәресләр ике сменада бара, сыйныфлар күп була. Бөтен көчеңне эшкә бирергә кирәк иде.

Педагогик эш-чәнлектән тыш, Алевтина Васильевна һәрвакыт активистка   була. Студент елларында ук чаңгы белән җитди шөгыльләнә, беренче разрядка ия була, ярышларда катнаша. Яшь чагында формалашкан бу чыныгу, дисциплина һәм хезмәткә күнегү аның киләчәк тормышын билгели.

Гаиләсе аның өчен һәрвакыт беренче урында булды. Ул өч бала үстерә. Ләкин яз-мыш аның ныклыгын берничә тапкыр сынады.

Кече улы фаҗигале төстә һәлак була- бик авыр югалтудан соң алга таба яшәргә кирәк. Бүген аның белән яшәгән икенче улы даими кайгыртуга һәм ярдәмгә мохтаҗ. Кызы Казанда яши, аның үз гаиләсе, балалары бар, әмма алар арасындагы элемтә нык кала — алар бер-берсенә ярдәм итәләр, кайталар, ярдәм итәләр.

Тагын бер авыр югалту иренең үлеме була. Аның белән Алевтина Васильевна озак еллар яши, бергә хуҗалык алып баралар, балалар үстерәләр, кыскасы тормыш көтәләр. Иренең вафатыннан соң, Анна ялгызы гына кала, барлык мәшәкатьләр аның җилкәсенә төшә.

Шуңа да карамастан, ул үз эченә бикләнми, кешеләрдән чит-ләшми. Киресенчә-көченнән килгәнчә актив яшәвен дәвам итә.

Пенсиягә чыккач та аның тормышы элеккечә үк кала, эш һәм тагын бер кат эш. Күп кенә авыл кешеләре кебек үк, аның да зур хуҗалыгы: сыерлары, бозаулары, дуңгыз балалары, зур яшелчә бакчасы була. Боларның барысы да көн саен игътибар таләп итә иде.

Тора-бара хуҗа-лыктагы терлекләрне бетерергә туры килә, әмма эшләү гадәте кала. Бүгенге көндә аның зур булмаган участогы, тавыклары, яшелчә — бәрәңге, кәбестә, помидор, яшелчә үстерә торган бакчасы бар. Бу инде кирәклектән бигрәк, тормыш рәвеше.

Аерым тема — аның волонтерлык эшчәнлеге.

Аңа Алевтина Васильевна табигый рәвештә — ярдәм итү гадәте аша килде. Башта-күршеләргә һәм танышларга, аннары — авылның уртак эшләрендә. Мәдәният йортында яшеренү челтәрләре үрә башлагач, ул шунда ук эшкә кереште.

Челтәр үрү - җентекле хезмәт. Каркаска нигез тартыла, аннары кулдан тукыма тасмалары үрелә. Челтәр чыннан да үз бурычын үтәсен өчен тыгызлыкны саклау, төсләрне дөрес бүлү мөһим. Бу тырышлык, сабырлык һәм вакыт таләп итә.

Алевтина Васильевна катлаулы участокларны үз өстенә алырга омтылмый, ләкин һәрвакыт көченнән килгәнне эшли: тасмалар үрергә булыша, материаллар әзерли, гомуми процесска ярдәм итә. Ул даими рәвештә бирегә йөри— хәтта башкаларның мөмкинлекләре булмаганда да.

Моннан тыш, ул башка эшләрдә дә катнаша: әзерлек эшләрендә, көнкүреш эшләрдә булыша, авылдашларының үтенечләрен үти. Аның өчен бу табигый-ярдәм кирәк булганда янәшә булу.

Аның тормышында сугыш турындагы истәлек аерым урын алып тора — китапны-кы түгел, ә шәхси тәҗрибәсе һәм якыннары сөйләве аша тапшырылган тере хәтер.

Алевтина Васильевна тумышы белән Смоленск өлкәсеннән — Бөек Ватан сугышы тирән һәм авыр эз калдырган төбәктән. Хәтта җиңүдән соң еллар узгач та аның нәтиҗәләре бөтен җирдә диярлек сизелде.

Бала чагында ул башка балалар белән бергә сугыш эзләрен: техника калдыкларын, кыйпылчыкларны, куркыныч җир кишәрлекләрен күрә. Авыл янында мина кырла-ры бар иде, хәтта еллар үткәч тә техника эш вакытында шартларга мөмкин иде.

Сугыш җирдә генә түгел, кешеләрнең язмышында да чагылды. Һәр гаиләдә диярлек яралылар, һәлак булучылар, имгәнүчеләр булган.

Балалар олыларның истәлекләре, югалтулар, кичерешләр турында сөйләүләр арасында үсте. Күрше җирләрдә яндырылган авыллар, тыныч халыкның фаҗигаләре турында белгәннәр. Бу вакыйгалар онытылмады һәм вакыт белән юылмады.

Шулай итеп тормышка аерым мөнәсәбәт — тынычлык бәясен аңлап һәм эчке җава-плылык хисе белән формалаша.

Нәкъ менә шуңа күрә бүген, дистә еллар узгач, илне саклаучыларга ярдәм - аның өчен формальлек түгел, ә шәхси эш.

Бүген Алевтина Васильевна гадәти ритмда яши: йорт, яшелчә бакчасы, гаилә һәм, һичшиксез, башкаларга ярдәм итү. Ул үзен герой дип санамый һәм бу турыда кыч-кырып йөрми. Әмма нәкъ менә шундый көндәлек гамәлләрдә характерның чын көче чагыла да инде.

Берәүләр җәмәгать эшләрен «аннары»га кичектергәндә, эш күпкә сылтап, ул килүен һәм булдыра алганча эшләвен дәвам итә.

Тыныч кына. Тыйнак кына. Бик тырышып.

Нәкъ менә шундый кешеләр ярдәмендә авылда иң мөһиме — үзара ярдәм, җаваплылык һәм кешеләрнең бердәмлеге саклана.